شكل و ترتيب محفوظ بماند ، خواهيم ديد « نتيجه » روابط خود را با برهان قطع كرده و سقوط كرد . ديگر اينكه اگر جاى مقدمات برهان و ترتيب آنها را به هم زنيم خواهيم ديد « نتيجه » اختلال پيدا نمود . از اين بيان نتيجه گرفته مىشود : ( 1 ) . چنان كه مواد تصديقات منتجه ( مقدمات ) در حصول نتيجه مؤثر هستند همچنين هيئت و ترتيب مقدمات در نتيجه تأثير دارند . ( 2 ) . چنان كه مواد قضايا يعنى قضيهء بى تأليف ، بديهى دارند همچنان هيئت و تأليف از جهت دخالت در نتيجه يا خود بديهى است يا منتهى به بديهى ( تفصيل اين مطلب را از بحث قياسات نظرى و بديهى منطق بايد به دست آورد ) . همان طورى كه از اين بيان روشن است توقفى كه نظرى به بديهى پيدا مىكند يا در تولد ماده از ماده است و يا در تولد صورت از صورت و دخل به توقف حكم به يك حكم ديگر ندارد و آنچه گفته شد كه همهء قضايا به قضيهء امتناع اجتماع و ارتفاع نقيضين متوقف مىباشد مراد از وى توقف علم و حكم است نه توقف مادى و صورى . اشكال دانشمندان مادّيت تحولى 1 مىگويند همهء اين نظريات گذشته كه از بيان سابق نتيجه گرفته شده و اساس منطق جامد را مىچيند منطق خود را روى سه اصل زيرين استوار مىنمايد :